Trong cuộc sống, có những vết thương trên cơ thể sẽ lành theo thời gian. Một vết xước nhỏ có thể biến mất sau vài ngày. Một chấn thương lớn hơn có thể cần vài tháng để hồi phục. Nhưng những tổn thương trong tâm hồn thì khác. Có những nỗi buồn, sự thất vọng, cảm giác bị phản bội hoặc bị đối xử bất công có thể ở lại trong lòng con người suốt nhiều năm. Và điều đáng suy ngẫm là đôi khi, chính việc không thể tha thứ mới là điều khiến chúng ta tiếp tục đau khổ.
Ai cũng từng bị tổn thương. Có người bị bạn bè phản bội. Có người bị người thân hiểu lầm. Có người bị xúc phạm bằng lời nói. Có người bị đối xử bất công trong công việc hoặc trong các mối quan hệ. Không ai bước qua cuộc đời mà chưa từng trải qua cảm giác thất vọng về một ai đó.
Khi bị tổn thương, phản ứng tự nhiên của con người là tức giận, trách móc hoặc oán giận. Đó là điều hoàn toàn bình thường. Chúng ta không thể ép bản thân phải ngay lập tức quên đi mọi chuyện và mỉm cười như chưa từng có gì xảy ra. Cảm xúc cần được thừa nhận. Nỗi đau cần được công nhận. Nhưng nếu sự oán giận kéo dài quá lâu, nó sẽ không còn là phản ứng nữa. Nó trở thành một gánh nặng.
Nhiều người nghĩ rằng tha thứ là vì người gây ra lỗi lầm. Nhưng thực tế, tha thứ trước hết là vì chính mình.
Hãy tưởng tượng một người đã làm bạn tổn thương nhiều năm trước. Có thể họ đã quên chuyện đó. Có thể họ vẫn đang sống vui vẻ với cuộc đời của họ. Trong khi đó, mỗi lần nhớ lại, bạn lại cảm thấy tức giận, buồn bã hoặc đau đớn. Điều đó có nghĩa là người kia không còn trực tiếp làm tổn thương bạn nữa, nhưng ký ức và sự oán giận đang tiếp tục gây đau đớn cho bạn mỗi ngày.
Các nghiên cứu tâm lý cho thấy việc giữ mãi sự tức giận và oán hận có thể làm tăng căng thẳng, ảnh hưởng đến giấc ngủ, sức khỏe tinh thần và cả sức khỏe thể chất. Những người thường xuyên sống trong cảm giác cay đắng hoặc thù hận có xu hướng dễ rơi vào lo âu, căng thẳng kéo dài và khó cảm nhận niềm vui trong cuộc sống.
Tha thứ không phải là nói rằng việc người khác làm là đúng.
Tha thứ không phải là phủ nhận nỗi đau.
Tha thứ cũng không có nghĩa là phải tiếp tục tin tưởng hoặc cho phép người khác lặp lại sai lầm.
Tha thứ đơn giản là quyết định không để quá khứ tiếp tục kiểm soát hiện tại của mình.
Trong nhiều gia đình, có những mâu thuẫn kéo dài nhiều năm chỉ vì không ai chịu mở lòng. Anh em giận nhau vì chuyện tài sản. Cha mẹ và con cái xa cách vì những hiểu lầm cũ. Vợ chồng sống cùng một mái nhà nhưng trong lòng vẫn giữ những tổn thương chưa bao giờ được giải quyết.
Ban đầu, ai cũng nghĩ rằng mình có lý do chính đáng để giận. Và có thể điều đó đúng. Nhưng theo thời gian, điều còn lại không phải là công bằng hay chiến thắng. Điều còn lại là sự xa cách.
Có những người nhiều năm không nói chuyện với người thân chỉ vì một biến cố đã xảy ra từ rất lâu. Đến khi tuổi tác tăng lên, đến khi bệnh tật xuất hiện hoặc khi một người không còn nữa, họ mới nhận ra điều mình tiếc nuối nhất không phải là chuyện cũ, mà là khoảng thời gian đã mất đi trong sự lạnh nhạt.
Điều đó không có nghĩa là mọi tổn thương đều dễ dàng tha thứ. Có những vết thương rất sâu. Có những sự phản bội rất lớn. Có những mất mát khiến con người cần rất nhiều thời gian để hồi phục. Tha thứ không phải là một mệnh lệnh. Đó là một hành trình.
Đôi khi, bước đầu tiên của hành trình ấy chỉ đơn giản là chấp nhận rằng chuyện đã xảy ra. Chúng ta không thể thay đổi quá khứ. Chúng ta không thể quay ngược thời gian để sửa lại mọi thứ. Nhưng chúng ta có thể lựa chọn cách sống với những gì đã xảy ra.
Có một sự khác biệt rất lớn giữa việc nhớ lại một tổn thương và sống mãi trong tổn thương đó.
Người trưởng thành không phải là người chưa từng bị làm đau. Người trưởng thành là người học được cách không để nỗi đau điều khiển toàn bộ cuộc đời mình.
Trong tâm lý học, người ta thường nói rằng tha thứ là một món quà mà chúng ta trao cho chính mình. Bởi khi buông bỏ được sự oán giận, điều đầu tiên được giải thoát không phải người khác, mà là tâm hồn của chúng ta.
Nhiều người sợ tha thứ vì nghĩ rằng như vậy là yếu đuối. Nhưng thực tế, tiếp tục giận dữ thường dễ hơn rất nhiều so với việc học cách buông bỏ. Giữ mãi sự tức giận chỉ cần bám vào quá khứ. Tha thứ đòi hỏi lòng can đảm để bước tiếp.
Điều đó đặc biệt quan trọng trong gia đình. Không có gia đình nào hoàn hảo. Không có cha mẹ nào chưa từng mắc sai lầm. Không có người con nào luôn đúng. Không có cuộc hôn nhân nào không có những lúc làm tổn thương nhau.
Nếu mỗi người đều giữ mãi lỗi lầm của người khác trong lòng, sẽ không còn chỗ cho sự cảm thông và phát triển.
Tha thứ không xóa được những gì đã xảy ra.
Nhưng tha thứ mở ra cơ hội cho những điều tốt đẹp có thể xảy ra tiếp theo.
Có thể người khác không thay đổi ngay.
Có thể mọi chuyện không trở nên hoàn hảo.
Nhưng ít nhất, chúng ta không còn bị giam giữ bởi những cảm xúc tiêu cực của quá khứ.
Cuộc sống vốn đã có quá nhiều áp lực. Mỗi ngày trôi qua đều mang theo những thử thách mới. Chúng ta không cần mang thêm những gánh nặng cũ nếu có thể học cách đặt chúng xuống.
Bởi cuối cùng, tha thứ không phải là quên đi tất cả.
Tha thứ là nhớ về một câu chuyện cũ mà không còn để nó làm mình đau nữa.
Đó không phải là chiến thắng của người gây tổn thương.
Đó là chiến thắng của sự bình yên trong chính tâm hồn mình.
